Data dodania: 22 sty 2026
PSP Zaborów:
163. Rocznica Wybuchu Powstania Styczniowego.
22 stycznia 2026 roku minie 163. rocznica wybuchu powstania Styczniowego, które stanowiło wielki zryw narodowy Polaków przeciw zaborcom. Choć powstanie toczyło sie w Królestwie Polskim, prace przygotowawcze nie ominęły również zaboru pruskiego i austriackiego, do którego przynależała Galicja. w swych wspomnieniach Jędrzej Cierniak pisał......."Ogniskiem tych patriotycznych przygotowań był patriotyczny dwór w Dołędze, a w szczególności jego ówczesny właściciel Aleksander Gunther i jego żona Maria z Pikuzińskich Gunther. Tam zjeżdżali się różni działacze, opracowywano plany rekrutacyjne do "partii", zbierano fundusze." a kiedy powstanie już wybuchło, według tradycji błogosławieństwa powstańcom udzielał w nocy proboszcz zaborowski w latach 1842 - 1870 ksiądz Paweł Nowina Ujejski, spokrewniony z rodziną kolatorów Teresy i Franciszka Radeckich, fundatorów kościoła w Zaborowie. Miał to czynić pod krzyżem za dworem dołęskim, choć tradycja mówi o podobnym wydarzeniu w Zaborowie, również pod krzyżem. Dwór w Dołędze był jednym z ośrodków prac organizacyjnych przed powstaniem, a następnie punktem przerzutowym ochotników. w dworze patriotycznej rodziny Jordanów w Wojniczu formował się oddział przyboczny generała Józefa Hauke-Bosaka w liczbie 100 dobrze uzbrojonych żołnierzy kawalerii, którzy następnie w dworach w Dołędze i Szczurowej znaleźli schronienie przed ostateczną przeprawa do zaboru rosyjskiego. Szwadronem powstańczej kawalerii dowodził major Mieczysław Szameit, były oficer wojsk austriackich, pochodzący z Niedomic koło Tarnowa. Zginął on 29 października 1863 roku w bitwie pod miejscowością Jeziorko w świętokrzyskim.
Wykaz walczących w Powstaniu Styczniowym oraz osób wspierających powstańców:
- Dołęga: Ignacy Maciejowski (Serwer, Gryf), Julian Pikuziński, Aleksander Gunther, Maria z Pikuzińskich Gunther
- Zaborów: Józef Prelich, Antoni Pacyna, Bronisław Koza, ksiądz Paweł Nowina Ujejski
- Pojawie: Marceli Trojan, Roman Trojan
- Szczurowa: Marcin Rębacz, Antoni Jahl, Franciszek Pałeczka, Edward Kostka
- Górka: Jan Szafer (Schaffer)
- Wola Przemykowska: Ferdynand Wojciech Felix Jasieński herbu Dołęga
- Barczków: Apolonia Grzywińska Fijałkowska
W przeddzień rocznicy wybuchu powstania starsze klasy Szkoły Podstawowej w Zaborowie odwiedziły groby powstańców styczniowych, znajdujące się na cmentarzy parafialnym w Zaborowie. Złożono kwiaty i zapalono znicze na grobach: księdza Pawła Nowiny Ujejskiego (grób pod kościołem parafialnym). Marii Gunther, Aleksandra Gunthera i Ignacego Maciejowskiego (kaplica dołęska) oraz Józefa Prelicha, pierwszego nauczyciela i kierownika Szkoły Ludowej Miejscowej w Zaborowie (cmentarz parafialny w Zaborowie).
